Hoe krijg je grip op massatoerisme? Niet via belasting, maar via toegang

Het hing al lang in de lucht, maar de NOS meldt vandaag dat de gemeente Amsterdam voor de rechter gedaagd wordt vanwege het massatoerisme (en vooral het gebrek aan actie om dit terug te dringen). De bewonersgroep "Amsterdam heeft een keuze" vindt (terecht) dat de gemeente te weinig doet.

De wethouder wijst er op zijn beurt op dat vakantieverhuur (zoals Airbnb) verder wordt beperkt, maar vergeet erbij te zeggen dat het grootste deel van de bezoekers helemaal niet in een Airbnb slaapt, maar in een hotel.

Hoe Amsterdam nu probeert te sturen

De bewonersgroep ziet in (een heel) forse verhoging van de toeristenbelasting de oplossing. Maar is dat waar? Amsterdam hanteert al een van de hoogste tarieven ter wereld en als percentage van de totale uitgaven tijdens een verblijf zal zelfs een (veel) hogere toeristenbelasting geen groot verschil maken. Een hogere heffing zal bovendien al snel het verwijt oproepen dat de stad “alleen nog voor de rijken toegankelijk is”.

Wat helpt dan wel?

Persoonlijk ben ik er al jaren van overtuigd sturen via toegang in plaats van via prijs de sleutel gaat zijn. Denk aan een systeem van quota, waarbij je alleen met een ‘toegangstoken’ een hotel kunt boeken, het Rijksmuseum kunt bezoeken, of van je cruiseschip af kan. Zo’n token hoeft in principe (naast de bestaande toeristenbelasting) niet eens iets te kosten: het gaat om grip. Grip op óf bezoekers kunnen overnachten en óf ze wat kunnen doen. Daarmee creëer je een mechanisme om de aantrekkelijkheid van de stad te beïnvloeden (te verlagen) en daarmee de toeristenstroom beheersbaar te maken.

De kern

Wat mij is het duidelijk dat hogere toeristenbelasting (alléén) dit probleem niet oplost. Maar dat er een oplossing nodig is, staat buiten kijf.

Het artikel van de NOS is hier te vinden.